Kenniscentrum Duurzaam MKB

Beschrijving

In sommige gevallen blijkt dat door lekkage, verdamping, verkeerd of onnodig gebruik te veel oplosmiddel wordt gebruikt. Om inzicht te krijgen in het gebruik en het verlies van oplosmiddelen is het bijhouden van een oplosmiddelenboekhouding een goed hulpmiddel. Door het verhoogde inzicht komen soms mogelijkheden tot vermindering van het verbruik naar voren. Bepaal voor het opzetten van een sluitende registratie de in- en uitgaande oplosmiddelenstromen.
Normaal gesproken zijn de volgende ingaande stromen te onderscheiden:

1. hoeveelheid ingekocht oplosmiddel (hieronder vallen zowel ´nieuwe´ oplosmiddelen als door derden geregenereerd oplosmiddel
2. hoeveelheid in eigen beheer geregenereerd oplosmiddel (deze stroom is belangrijk om te berekenen hoeveel oplosmiddel totaal in het reinigingsproces wordt gebruikt)

En de volgende uitgaande stromen:

1. oplosmiddelen afgevoerd als afval
2. emissies naar lucht (hieronder vallen de diffuse emissies naar lucht, de afgevangen of vernietigde emissies (bijvoorbeeld via actief koolfilter) en de (rest)emissies uit schoorstenen. Deze hoeveelheden zijn niet altijd makkelijk te achterhalen. Soms worden in het kader van de milieuvergunning metingen gedaan
3. emissies naar water: bij het reinigen met oplosmiddelen zijn de emissies naar water over het algemeen nihil en is deze uitgaande stroom dan ook niet van toepassing. Uitzonderingen hierop zijn het semi-waterig reinigen en het emulsiereinigen. Bij deze reinigingssystemen is emissie naar water wel mogelijk.

Indien alle van belang zijnde oplosmiddelstromen bekend zijn, kan een sluitende oplosmiddelenbalans worden opgesteld. Indien één stroom onbekend is (bijvoorbeeld de emissie naar lucht), kan deze met behulp van de overige stromen vastgesteld worden.

Toepasbaarheid

Registratie van ingekochte stoffen en afgevoerde afvalstoffen is in principe altijd zinvol. De mate van detail van een op te stellen oplosmiddelbalans hangt af van de hoeveelheden gebruikt oplosmiddel.

Milieu aspecten

Het milieueffect van het opstellen van een oplosmiddelenregistratie is indirect. Het verhoogde inzicht in verbruik en verlies (en de daarmee samenhangende kosten) verhoogt de motivatie om verspilling tegen te gaan of om over te schakelen op een ander (bij voorkeur waterig) reinigingssysteem of -middel.

Financiële aspecten

Het invoeren van een oplosmiddelenboekhouding vergt over het algemeen geen investering. Het invoeren van een oplosmiddelenregistratie kan organisatorische aanpassingen vergen. Dit zal echter niet tot hoge operationele kosten leiden.
Inzicht in het verbruik van oplosmiddelen kan leiden tot besparingen in het verbruik en de daarmee verbonden kosten.

Bron: Infomil