Dit is een website van Stimular

Kenniscentrum Duurzaam MKB

Duurzaam Ondernemen loont!

Ventilatie uit (of minder) buiten gebruikstijden

Proces Ventilatie
Dit is een (erkende) maatregel uit het Activiteitenbesluit voor branche: Autobranche - autoschadeherstel, Industrie - hout en meubel, Bouw - bouwbedrijven, Kantoren, Onderwijs, Detailhandel - overig, Handel en distributie, Bouwmaterialen - beton, Overige branches , Detailhandel - supermarkten, Zorg - zorginstellingen, Industrie - metalektro, Recreatie - restaurants en cafés, Detailhandel - tankstations, Sport - overig, Recreatie - hotels, Sport - zwembaden, Zorg - dierenartsen, Bouw - installatiebedrijven, Grafische industrie, Landbouw - land- en tuinbouw, Cultuur - overig, Voedingsindustrie - vlees, Voedingsindustrie - overig, Zorg - ziekenhuizen, Zorg - overig, Bouw - schilders en onderhoud, Brandweer, Zorg - kinderdagverblijven, Bouw - gemeentewerven, Landbouw - veeteelt, Recreatie - congreslocaties, Voedingsindustrie - brood en banket, Voedingsindustrie - zoetwaren, Cultuur - podia, Cultuur - musea, Cultuur - evenementen, Recreatie - overig, Industrie - rubber en kunststof, Autobranche - garage en handel, Datacenters, Industrie - verf en drukinkt, Industrie - papier en karton(waren), Autobranche - wasinrichting

Beschrijving

Als vervuilde lucht moet worden afgevoerd, moet de ventilator aan staan. Echter wanneer er geen behoefte aan ventilatie is (omdat er niemand in de ruimte of het gebouw is), kan de ventilatie uit, of op een lager debiet als uitschakelen niet mag/kan. Zie hiervoor tip Capaciteitsregeling ruimteventilatie. Dit spaart elektriciteit voor de ventilatoren en brandstof voor verwarming.

Er zijn meerdere regelingen mogelijk:

  1. Koppeling met verlichting
    Een eenvoudige vorm is het koppelen van de ventilatie aan de verlichtingsschakelaar. Dit is goedkoop, maar niet altijd haalbaar. Toepasbaar in bijv. toiletten, (zie tip Koppel ventilator toiletten aan lichtschakelaar), douches en opslagruimtes.
  2. Tijdschakelaar
    Een tijdschakelaar is in digitale en analoge uitvoering verkrijgbaar. Meestal is het in de besturingsinstallatiekast van de luchtbehandelingskast gemonteerd. De tijdschakelaar kan ook in het gebouwbeheersysteem zijn geïntegreerd. Schakel de ventilatie in zo’n 30 minuten voordat het eerste personeel aanwezig is in. Controleer jaarlijks of de tijdschakelklok in overeenstemming is met de gebruikstijden van het gebouw.
  3. Aanwezigheidsschakelaar
    Zie tips Vraaggestuurd verwarmen, koelen en ventileren en Schakel elektriciteit en verwarming van hotelkamers automatisch. Een aanwezigheidssensor bevindt zich in een ruimte. De aanwezigheidssensoren zijn als plafond- of wanduitvoering beschikbaar. Beschikbare uitvoeringen zijn:
    • Infrarood (IR) sensoren signaleren de (kleinste) schommelingen in de menselijke warmtestraling bij aanwezigheid of afwezigheid. Sensoren kunnen de bewegingen loodrecht of radiaal (in een hoek) ten opzichte van de sensor herkennen.
    • Akoestische sensoren signaleren een veranderde omgeving op basis van echoverandering.
  4. CO2-regeling
    Deze ventileert op basis van de hoeveelheid CO2 in de binnenlucht. CO2 is een maat voor de vervuiling van de lucht. Bij een minder intensief gebruik van de ruimte, bijvoorbeeld als minder personen aanwezig zijn zal ook de binnenlucht minder snel vervuilen. Het verversen van de ruimte met verse buitenlucht kan dan ook minder intensief. In iedere of in de meest representatieve ruimtes hangen (op ooghoogte) de CO2-meters. De CO2-meters zijn rechtstreeks of via een gebouwbeheersysteem gekoppeld aan de toerenregeling van de ventilatoren. Deze regeling kan niet alleen gebruikt worden voor het aan/uitzetten van de ventilatie, maar ook om de capaciteit van de ventilatie aan te passen.

Vaak is een combinatie met een weekschakeling of overwerktimer zinvol:

  • Weekschakeling
    Door een schakelaar te gebruiken met een weekschakeling is het mogelijk om in te spelen op afwijkende werktijden in een gebouw (bijv. het weekend).
  • Overwerktimer
    Plaats in situaties met incidenteel afwijkende gebruikstijden aanvullend een overwerktimer. Als behoefte is aan ventilatie buiten de normale gebruikstijden, kan door het bedienen van de overwerktimer, de ventilatie voor een bepaalde (extra) periode worden ingeschakeld. Een overwerktimer werkt als een soort ‘kookwekker’. Na afloop van de ingestelde periode schakelt de ventilatie automatisch uit.

Toepasbaarheid

De maatregel is van toepassing op gebouwen / ruimten:

  1. waar ventilatoren altijd aan staan (bijvoorbeeld toiletten), maar waar niet volcontinu behoefte is aan ventilatie
  2. met een wisselende behoefte aan ventilatie (denk aan leslokalen en vergaderruimtes)
  3. waar geen verwarming en koeling middels ventilatielucht is (al kan dat buitenwerktijden ook vaak minder intensief).

Alle regelingen zijn te gebruiken in combinatie met een ventilator met een aan-/uitregeling. Als de ventilatie traploos of in stappen moet worden teruggeregeld moet de ventilatie daarvoor geschikt zijn. Zie daarvoor tip Capaciteitsregeling ruimteventilatie.

Milieu aspecten

Besparing van 10 tot 25% op het elektriciteitsverbruik van de betreffende ventilator(en).

Dit levert ook een besparing op het gasgebruik omdat minder warmte wordt afgevoerd. Per jaar bespaart een ventilator die een uur wordt uitgeschakeld per m3 niet afgezogen lucht circa 0,00025 m3 gas. Zo ook koeling.

Rekenvoorbeeld
Een ventilator voert 1.000 m3 lucht per uur naar buiten af. De ventilator draaide continu (ofwel 8.760 uur per jaar) en wordt nu alleen tijdens kantooruren ingeschakeld. Dit komt overeen met circa 2.500 uur per jaar. De ventilator is circa 6.260 uur minder ingeschakeld). De jaarlijkse besparing bedraagt dan circa 1.500 m3 gas.

Let op: de genoemde besparing valt lager uit, zodra de aangevoerde lucht met een warmteterugwinunit wordt voorverwarmd.

Financiële aspecten

De maatregel verdient zich vaak binnen 5 jaar terug. Vraag een offerte aan.

De precieze terugverdientijd is afhankelijk van het vermogen van de ventilator, de lengte van de periodes waarin hij uitgezet kan worden en de discipline van de gebouwgebruikers.

  1. Een tijdklok met weekprogramma kost € 10,‐ tot € 40,‐.
  2. De kosten van een aanwezigheidsschakelaar bedragen rond de € 100,‐.
  3. De kosten van een CO2-opnemer en regelaar bedragen € 500,‐ tot € 1.500,‐.

Aanvullende informatie

Erkende maatregel voor energiebesparing

Het Activiteitenbesluit schrijft voor dat bedrijven en organisaties die aan bepaalde voorwaarden voldoen verplicht zijn rendabele energiebesparende maatregelen te nemen. Deze maatregel is voor een of meerdere branches rendabel ofwel erkend. Een maatregel is erkend op een zelfstandig moment (zo snel mogelijk) of op een natuurlijk moment (bij vervanging/renovatie) en soms afhankelijk van de situatie. Lees meer in de tip Voldoe aan (erkende) maatregelen uit Activiteitenbesluit. Op de website van Infomil staat per branche een overzicht van de erkende maatregelen met daarbij de technische en economische randvoorwaarden.

Energiezuinige technieken moeten goed beheerd worden om te besparen wat mogelijk is. Daarom heeft de overheid voor alle erkende energiemaatregelen aangegeven welk doelmatig beheer en onderhoud (DBO) nodig is. Beoordeel jaarlijks of de techniek nog goed functioneert. Lees meer in de tip Jaarlijks doelmatig beheer en onderhoud van erkende (energie)maatregelen.

Voor ruimteventilatie zijn de DBO-maatregelen:

  • Periodiek schoonmaken van de luchtkanalen, filters en ventilatoren in het ventilatiesysteem.
  • Filters luchtkanalen tijdig vervangen.
  • Periodiek controleren en schoonmaken van de warmtewisselaars.
  • Verminderen van luchtvervuilingsbronnen waardoor de ventilatievoud lager kan zijn.
  • Zo zuinig mogelijk instellen van bedrijfstijd ventilatievoorziening.
  • Controleren van instellingen en afstellen van de frequentieregeling van ventilatoren.

Bronnen: Stichting Stimular, Infomil: kennisbank Energiebesparing en Winst

Geen reacties gevonden
Voeg uw reactie toe

Informatie van leveranciers wordt alleen geplaatst indien voorzien van minstens 1 referentie van toepassing bij een bedrijf.

  • Let op: Website URL zonder "http://" ervoor wordt niet geaccepteerd.

* Uw e-mail en telefoonnummer worden niet getoond op de website.