Beschrijving
Sommige ruimten kunnen deels met minder licht. Hier branden lampen langdurig, waarbij een hoog (kunst-) lichtniveau niet altijd nodig (of misschien wel ongewenst) is. Dim hier de verlichting.
Hoogfrequente TL-verlichting (hierna HF-TL) kan met verschillende sensoren, worden gedimd:
- Dimmen op basis van daglicht. Als voldoende daglicht beschikbaar is, gaat de (kunst-) lichtsterkte van de lamp traploos terug, zonder dat dit ten koste gaat van het gewenste lichtniveau in een ruimte. Voor meer informatie zie tip Daglichtafhankelijke regeling van verlichting.
- Dimmen op basis van aanwezigheid. Bij aanwezigheid van personen neemt binnen één seconde het lichtniveau toe naar 100%. Na een bepaalde periode van afwezigheid van personen (bijvoorbeeld na 10 minuten), neemt het lichtniveau van 100% naar 10% af. De voordelen zijn dat voldoende licht aanwezig blijft om geen ‘donkere plekken’ te krijgen, en dat op deze wijze wel heel veel elektriciteit wordt bespaard.
- Handmatig dimmen.
Toepasbaarheid
Het dimmen van het lichtniveau is alleen mogelijk in combinatie met armaturen voor HF-TL. Het dimmen van conventionele TL-verlichting, met of zonder HF voorschakelapparatuur, levert geen energiebesparing op (dit wordt veroorzaakt door de regelapparatuur die nodig is bij conventionele verlichting).
Toepassingen zijn bijvoorbeeld:
- Ruimten met voldoende daglichttoetreding zoals bij raamzones of onder daklichten.
- Een (inpandige) gang in een zorginstelling. Uit onderzoek is gebleken dat een goed dag- en nachtritme het herstel van patiënten bevordert. Streef daarom naar een ‘donkere nacht’. Als het licht geheel uitgaat is het veel te donker, terwijl oriëntatie- en/of veiligheidsverlichting hier wel gewenst is.
- Een sportzaal. Snelle balsporten (bijvoorbeeld tennis) hebben een hoger lichtniveau nodig dan bijvoorbeeld zaalvoetbal. In een sportzaal zou het lichtniveau handmatig kunnen worden geregeld.
- Een fietsenberging, parkeergarage of wachtpost die 24 uur per dag bemand is.
Milieuaspecten
Het dimmen van HF-TL verlichting levert een energiebesparing op die vrijwel rechtevenredig is aan de mate waarin wordt gedimd. Als de lichtproductie van de HF-TL verlichting naar 10% is afgenomen, wordt meer dan 75% aan energie bespaard.
Met deze maatregel kan in zorginstellingen 40 tot 70% op het elektriciteitsverbruik van de verlichting bespaard worden. Wanneer de daglichttoetreding beperkt is, zal dit 20 tot 30% zijn.
Financiële aspecten
De rendabiliteit van deze maatregel is afhankelijk van het gebruik van de ruimte, de methoden van schakelen en de duur van schakelen.
- De meerkosten van een dimbaar HF-TL armatuur bedragen EUR 30,- tot EUR 70,- per armatuur ten opzichte van een niet dimbaar armatuur. Deze kosten bevatten eveneens de kosten voor het dimbaar maken van het voorschakelapparaat. Een standaard HF-TL armatuur kan niet zonder aanpassing worden gedimd. De gemiddelde terugverdientijd is 4 tot 8 jaar.
- De meerkosten voor een handmatige dimmerschakelaar zijn geheel afhankelijk van de projectomvang en de aanwezigheid van andere elektronische schakelingen.
Daglichtafhankelijke en andere dimregelingen staan op de energielijst 2011 (code 210502). Bij toepassing in een bestaand gebouw komt deze maatregel daarom in aanmerking voor Energie Investerings Aftrek (EIA). Dit betekent dat u een extra bedrag ter grootte van 41,5%(2011) van het investeringsbedrag ten laste mag brengen van de winst. Zie voor meer informatie www.agentschapnl.nl/eia.
Bron: Infomil
|
